40 jaar Toverdo - Toverdo

Ga naar de inhoud

Hoofdmenu

40 jaar Toverdo

(Hé mag ik mijn echtgenote terug, 1985)

40 jaar Toneel Vereniging Dorestad

Van Bloemen voor Barbara t/m Ten Tonele brachten we voor het voetlicht en alle genres ertussenin….
Klucht, komedie, detective, Grieks drama, blijspel. Zevenenzestig avondvullende producties. Minstens twee keer per jaar en in de beginjaren dus vier keer per jaar en tijdens uitspelen nog vaker. Daarnaast jaarlijks met Open Monumentendag een eenakter. En veelal met Koninginnedag een optreden voor de kinderen. Ook helpen we jaarlijks Sint en zijn Pieten in gezinnen en bedrijven en treden we op in de levende kerststal tijdens de Kerstmarkt.
(Een deel van de leden van) Toverdo nam ook een paar keer deel aan grote producties van Stichting de Inrichting: Koning van Katoren in 2000, Hester Rebecca Nepping in 2009, de Waschvrouwen in 2002, Mauthausencyclus in verschillende jaren, de Bloesembruiloft in 2013 en Hendrikje 13 in 2018.


Producties:

Tot 2012 speelde Toverdo naast de nevenactiviteiten twee maal per jaar een avondvullend stuk. In Wijk bij Duurstede en in de regio in bejaardenhuizen. Vanaf 2013 spelen we één keer per jaar een avondvullend stuk en in het najaar richten we ons op andere activiteiten, zoals Open Monumentendag, Sinterklaas en de kerststal. Ook namen we deel aan de kunstmarkt.

Bij veel producties ging wel eens iets mis:
Tijdens het spel valt er een deksel van de pan op de tegelvloer van de raadzaal… veel lawaai natuurlijk en iedereen van de schrik uit zijn rol!
Tekst op toneel: "…er zit boktor in het plafond" … vraagt een kind in de zaal: "Mama, waarom zit er een tractor in het plafond?’
In het decor is een deur met raam erin gemonteerd … denkbeeldig glas dus … een van de spelers steekt gewoon haar hand door de ruit om de klink te pakken ….
En dan een uitspraak van een regisseur na afloop van een weekend optreden: "De  mensen moesten eens weten hoeveel energie een mens moet leveren voordat een en ander op de planken staat!!" Een waarheid als een koe!!

kerststal 1992 en 2018

 

Don Juan

Locaties:

Vikinghal   1979     
Calypso   1980 t/m 1982    
Concordia   1982 t/m 1984    
Vikinghal    1985     
Kronkel   1986 t/m 1988    
Gouden Leeuw   1988 t/m 1990    
Antonius Mavo   1989
Rondeel   1990 t/m 1998
Veilinghal   1999
Rondeel   2000 t/m 2005
Dorpshuys Cothen  2005
Raadzaal Wijk bij Duurstede  2006
Calypso   2007 tot nu


Elke locatie kent haar charme en haar beperkingen….
De eerste jaren in het Calypsotheater (1980/1982) waren dat veel beperkingen: bij het gebruik van het koffiezetapparaat, viel het licht uit… de wc’s waren bevroren … de kachels konden het niet warm gestookt krijgen …de kleedkamer in de kelder was één groot spinnenweb! En de souffleur zat in een slaapzak in het souffleurshok…

.

.

Het huis van Bernarda Alba 1994

Tot 1991 heeft Toverdo ook producties in bejaardenhuizen gespeeld. Het hele decor in de aanhangkar en op pad in de verre omtrek! Soms kregen we op die locaties commentaar tijdens ons spel …. Werd er ruzie gemaakt in een scène, kreeg een van de ruziemakers support uit de zaal: "Zet ‘m op, geef hem ervan langs!" Of bejaarden zongen tijdens ons spel spontaan mee met een lied uit vroeger tijden … "waar de blanke top der duinen …" en zo werd de scène een stuk langer …
De jaren in theater Rondeel waren speciaal. Het kleine theater werd tijdens ons optreden ons dierbaar onderkomen. We mochten ons in de huiskamer boven verkleden en er in de pauze ons drankje drinken. De zaal had 75 stoelen en we speelden op de vloer. De ruimte konden we inrichten zoals we wilden. Bij "Het huis van Bernarda Alba" (1994, regie Frank Meijers) speelden wij bijvoorbeeld in het midden op een ronde vloer, het publiek rondom. We hebben er daarnaast tegen elke achterwand gespeeld.
Tijdens een van de optredens (Pas op Nat 1997, regie Peter Burmanje) werden er veel pakjes bezorgd, en ging dus vaak de deurbel. Maar het kon ook de politie zijn, of een huurder …. Langzaam lopen naar de (zgn) deur en hopen dat de blackout gauw over was ….
Er is veel veranderd in al die jaren … Vroeger bouwden we in de Kronkel, de Raadzaal, de Veilinghal, de Gouden Leeuw of de Antonius Mavo zelf ons toneel met decor en licht  al. Maar in later jaren gebruikten we steeds minder decorstukken en in rondeel en Calypso hing het licht er al en was een zelfgebouwd podium ook niet meer nodig. Dat wil niet zeggen dat we in een kant en klare omgeving toneel kunnen spelen. Een regisseur maakt van elke voorstelling iets nieuws, iets spannends. We gebruiken in Calypso soms de vloer vóór het toneel, we maken een brede trap voor het midden van het toneel (de Getemde Feeks, 2011, regie Simone Gijben). We kleden de zaal soms ook aan, hangen iets op in de nissen bijvoorbeeld, zodat het publiek het stuk wordt "ingetrokken".

 

de Heksen 2005

Onze jubilea:

1979 Toverdo start – regie Harry Polder
1989 Koning en Koningin van Napels – regie Wim Agterberg (examenopdracht)
1999 Gidsen – regie Theo Menting
2005 Heksen – regie Simone Gijben
2014 de Gelaarsde Kat –  regie Gert Kruyt
2019 IDKOKHW – regie Simone Gijben, tekst André van Zwieten

de Gidsen 1999

Een jubileumproductie is altijd bijzonder. Toverdo heeft in al die kroonjaren mooie stukken voor het voetlicht gebracht, die altijd zeer enthousiast ontvangen zijn en bij veel mensen in hun geheugen gegrift staan. "De koning en de Koningin van Napels" (1989) werd opgevoerd in het oude Revius (waar nu het Anker staat). Kleding, licht, decor, alles maken en meenemen. Het was de eindopdracht van de opleiding voor Wim Agterberg.
Bij "de Gidsen" (1999) staan alle padvindsters bij een scène in een halve cirkel, vlakbij het publiek. Ze gaan een lied zingen … de eerste regel kennen ze allemaal …. Maar dan is het playbacken geblazen!! Iedereen dacht dat de buurvrouw het wel kende en dat het niet zou opvallen ….. de laatste regel kenden ze gelukkig ook weer uit het hoofd!!

de Getemde Feeks 2011

Regisseurs:

In de 80er jaren: Harry Polder t/m 1986
In de 90er jaren voor het eerst beroepsregisseurs: Frank Meijers, Michiel Geijskens en Peter Burmanje, alle drie van de toneelschool Utrecht
Wat later Simone G. (10 producties). en Tonneke vd S. het meest, maar ook Karel S.

In totaal 17 regisseurs en 2 van Toverdo (Sjaan/Pluk en Johan E/Italiaanse Meesterhand).
Door vanaf 1989 met veel verschillende regisseurs te werken, hebben de leden zich kunnen ontwikkelen op allerlei fronten. De ene regisseur vertelt precies wat een speler moet doen, waar hij/zij moet lopen als hij tekst heeft. De andere regisseur wil veel uit de speler zelf laten ontstaan. Elke regisseur heeft een eigen idee en beeld over het te spelen stuk en de spelers gaan daar steeds in mee. Soms sterk meedenkend, dan weer volgend.

 

Decor:

En krijgen is de kunst 1980

de Gelaarsde Kat 2014

Stampij in de Abdij 2016

In vroegere jaren bouwde Toverdo veelal een groot decor: muren, deuren, ramen, niets was teveel. Een scheef zolderraam, waarachter iemand in de dakgoot kon lopen (Op blote voeten in het park, 2006, regie Karel Schneider). Later werd het steeds minder (less is more) en werd de nadruk vooral gelegd op mooie details. Zo hebben we een stuk gespeeld in sepia: alle kleding in dezelfde kleursfeer en ook het licht werd daarop aangepast. Ook werd er soms met film gewerkt, die scènes ondersteunde. Bijvoorbeeld in de Spooktrein, (2012, regie Tonneke vd S). de film werd gemaakt in het Spoorwegmuseum. Bij de Gelaarsde Kat (2014, regie Gert Kruijt) en bij Stampij in de abdij/ 2016, regie Deborah van Garderen) werd het vervolg van het verhaal gefilmd over de ontsnapping naar het buitenland.

Of de regisseur wil graag een middendoek gerealiseerd zien…. Zes meter breed, twee meter hoog …. In grote blokken van verschillende patronen stof (Ten Tonele/2018) …geen probleem!

En al is het decor nog zo goed gemaakt, er kan altijd wat mis gaan …bijvoorbeeld een speler die enkele keren op een avond een deurklink van de enige deur in het decor los in zijn hand houdt en dus de deur niet kan openen of sluiten …. En dus niet op kan ….

Vrouw over Boord 2006

Licht en geluid:

De eerste tien jaar heeft Cees Brussee het licht verzorgd voor Toverdo. Daarna deden leden van Toverdo het samen met de regisseur, die ook altijd bij de lichtman zit. Vanaf 2007 zit een medewerker van theater Calypso achter de knoppen. Voor ons is dat Pieter Westland. Maar toen we het zelf deden, ging er ook regelmatig iets verkeerd.

In de Raadzaal bij Vrouw over boord (2006, regie Nanni Broekhuijsen) moest een plons in het water klinken … maar het werd een stoomboot … en bij de stoomboot klonk de plons! En in de tijd van de cassettebandjes liep er eens een bandje helemaal uit het apparaat … de regisseur bleef ijzig kalm … maar degene die het geluid aanzette, raakte nogal overstuur!



En zo belanden we bij ons veertigjarig bestaan. Een mijlpaal, die we vieren met een bijzondere productie. Op 12 en 13 april in theater Calypso. En daarna gaan we van start met de volgende productie en hopen we nog jaren toe te voegen aan ons roerig toneelbestaan!

 
 
Terug naar de inhoud | Terug naar het hoofdmenu